KUR’ANDAN EŞ ANLAMLI KELİMELERE BİR ÖRNEK DAHA;
“Dünya(دُنْيَا)” kelimesi, “Edna(أَدْنَى)” kelimesinin dişil halidir ve edna(أَدْنَى)kelimesinin tüm anlamlarına sahiptir.
“Edna” kelimesinin anlamları; (1) daha yakın ve en yakın (2) önceki, ilk ve en başta gelen; (3) daha ve en elverişli, makul veya uygun (4) sayı veya miktar olarak daha az ve en az; (5) daha kötü; en kötü; daha ve en alçak, rezil, adi, aşağı, aşağılık veya güçsüz anlamlarıdır.
Gördüğünüz üzere, aynı kelimenin farklı anlamları söz konusu olduğu için eş seslilik Arapçada zaten mevcuttur.
“Dünya” veya “edna” kelimelerine hangi anlamı vereceğinize, ayetin konusuna bakarak seçersiniz. Peki “Dünya” kelimesinin ayetlerdeki anlamı ile eş anlamlısı nedir?
Duha-4 ile Bakara-201. ayetlere bakalım;
Duha-4: “Senin için ahiret(لَلْاٰخِرَةُ), ilkten(الْاُو۫لٰى) daha hayırlıdır.”
(Son ile ilk veya sonraki ile önceki ilişkisi mevcuttur.)
Bakara-201: “Rabbimiz! Bize dünyada(الدُّنْيَا) da iyilik ver, ahirette(الْاٰخِرَةِ) de iyilik ver.”
(Son ile ilk veya sonraki ile önceki ilişkisi yine mevcuttur. )
Konu olarak 2 ayette aynı şeyden bahseder. “Ahiret” kelimesinin karşısında kavramsal olarak zıttı olan 2 farklı kelime kullanılmıştır: “dünya ve ula“
“Ahiret”; “son, sonra”;
“ula”; “ilk, önce” anlamına sahiptir.
Başka ayetlerde örneğin; “Dünya hayatı” derken; ölüm sonrası hayata göre “ilk veya önceki hayatımız” olan şu anki yaşıyor olduğumuz hayatı; “Ahiret hayatı” derken de; şu anki yaşamımıza göre, ölüm sonrası olan “son veya sonraki hayatımızı” kasteder.
İki ayet arasında kıyas yaptığımızda gördüğümüz; ahiretin zıt anlamlıları olarak, “dünya” ile “ula” kelimelerin birbiri yerine aynı anlamda kullanılmış olduğudur.
Ayette Allah, “dünya” kelimesi yerine “ula” kelimesini kullanmıştır. “Dünya” kelimesini de kullansa anlam değişmezdi. Bu nedenle “dünya ile ula” eş anlamlıdır.
Konuya kök farkı veya küçükte olsa fark vardır diye giriş yapacak olanlara şunu hatırlatalım. Zaten eş anlamlı olması için, köklerin yani kelimelerin farklı olması gerekir.
Lisanu’l Arab yazarı İbn Mansur dahi sözlüğünde kimi kelimelerin yanına eş anlamlısını not düşerken, şimdiki bir kesimin, eş anlamlı kelimeler Arapça’da yoktur demesi, namaz inkarcılığının gereğidir.
İman edenlere tavsiyemiz; İmanlarını kimsenin insaf ve niyetine teslim etmemeleri olur. Ama mutlak gerçek şu ki; herkes seçimini kendi yapacak ve sonucunu kendi yaşayacak.